بزرگ‌ترین واردکنندگان نفت خام جهان در سال ۲۰۲۵ + اینفوگرافی

نفت خام همچنان یکی از مهم‌ترین منابع انرژی اقتصاد جهان است و میزان وابستگی کشورها به واردات آن، نقش مهمی در امنیت انرژی و آسیب‌پذیری آن‌ها در برابر بحران‌های ژئوپلیتیکی دارد. تحولات مربوط به تنگه هرمز در سال ۲۰۲۶ نیز بار دیگر نشان داد که اختلال در یکی از مسیرهای اصلی انتقال نفت جهان می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای برای بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان نفت داشته باشد.

در سال ۲۰۲۵، کشورهای آسیایی بیش از نیمی از کل واردات نفت جهان را به خود اختصاص دادند. در میان آن‌ها، چین با فاصله قابل‌توجهی در صدر قرار گرفت و تقریباً دو برابر آمریکا نفت وارد کرد.

داده‌های این گزارش بر اساس بولتن آماری سالانه اوپک در سال ۲۰۲۶ (OPEC Annual Statistical Bulletin 2026) تهیه شده‌اند. در این آمار، نفت خام شامل میعانات اجاره‌ای و همچنین فرآورده‌های پالایش‌شده نفتی در نظر گرفته شده است.

یک نکته مهم درباره این رتبه‌بندی وجود دارد: اعداد ارائه‌شده، واردات ناخالص را نشان می‌دهند و صادرات مجدد از آن‌ها کم نشده است. به همین دلیل، کشورهایی مانند سنگاپور و هلند که از مراکز مهم پالایش و تجارت نفت در جهان هستند، در رتبه‌های بالای جدول قرار گرفته‌اند؛ زیرا بخشی از نفت وارداتی آن‌ها پس از پالایش یا فرآوری دوباره به کشورهای دیگر صادر می‌شود.

چین بزرگ‌ترین واردکننده نفت جهان است

چین در سال ۲۰۲۵ با واردات روزانه حدود ۱۳.۸ میلیون بشکه نفت خام و فرآورده‌های نفتی، بزرگ‌ترین واردکننده نفت جهان بود.

این رقم تقریباً دو برابر واردات آمریکا، دومین کشور این فهرست، است. اهمیت چین زمانی بیشتر مشخص می‌شود که بدانیم واردات نفت خام این کشور به‌تنهایی در سال ۲۰۲۵ به رکورد ۱۱.۶ میلیون بشکه در روز رسید.

چین به دلیل حجم بالای مصرف داخلی، ظرفیت گسترده پالایشگاهی و وابستگی قابل‌توجه به منابع خارجی، یکی از مهم‌ترین بازیگران بازار جهانی نفت محسوب می‌شود.

۲۵ کشور بزرگ واردکننده نفت در سال ۲۰۲۵

جدول زیر میزان واردات نفت کشورهای بزرگ جهان و سهم هر کشور از مجموع واردات جهانی را نشان می‌دهد:

آمریکا با وجود صادرات گسترده، همچنان نفت وارد می‌کند

آمریکا در سال ۲۰۲۵ با واردات روزانه حدود ۷.۹ میلیون بشکه، در رتبه دوم بزرگ‌ترین واردکنندگان نفت جهان قرار گرفت.

این جایگاه ممکن است در نگاه اول عجیب به نظر برسد؛ زیرا آمریکا خود یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان نفت جهان است و در همان سال حدود ۱۰.۷ میلیون بشکه نفت در روز صادر کرد.

دلیل این موضوع را باید در ویژگی پالایشگاه‌های آمریکا جست‌وجو کرد. بسیاری از پالایشگاه‌های این کشور برای فرآوری نفت خام سنگین طراحی شده‌اند، در حالی که بخش قابل‌توجهی از رشد تولید نفت آمریکا مربوط به نفت سبک حاصل از صنعت شیل است.

به همین دلیل، آمریکا هم‌زمان می‌تواند نفت تولیدی خود را صادر کند و برای تأمین نیاز برخی پالایشگاه‌ها، نفت خام وارد کند.

کانادا مهم‌ترین تأمین‌کننده نفت وارداتی آمریکاست و نزدیک به ۵۷ درصد از واردات نفت آمریکا را به خود اختصاص می‌دهد. در مقابل، بخش قابل‌توجهی از نفت سبک شیل و همچنین برخی فرآورده‌های نفتی مازاد آمریکا به بازارهای خارجی صادر می‌شوند.

هند، کره جنوبی و ژاپن در جمع پنج واردکننده نخست

پس از چین و آمریکا، هند با واردات روزانه حدود ۶.۲ میلیون بشکه در جایگاه سوم قرار گرفت.

هند یکی از اقتصادهای بزرگ و رو به رشد جهان است و افزایش مصرف انرژی، صنعت گسترده پالایشگاهی و وابستگی به نفت خارجی، این کشور را به یکی از مهم‌ترین خریداران نفت در بازار جهانی تبدیل کرده است.

در رتبه چهارم، کره جنوبی با ۳.۸ میلیون بشکه در روز قرار دارد و ژاپن نیز با واردات حدود ۳.۳ میلیون بشکه در روز جایگاه پنجم را به خود اختصاص داده است.

در مجموع، پنج کشور نخست این جدول یعنی چین، آمریکا، هند، کره جنوبی و ژاپن حدود ۴۶ درصد از کل واردات نفت جهان را در سال ۲۰۲۵ به خود اختصاص دادند.

این تمرکز بالا نشان می‌دهد هرگونه اختلال گسترده در عرضه جهانی نفت می‌تواند به‌طور مستقیم بر اقتصادهای بزرگ جهان تأثیر بگذارد.

چرا سنگاپور و هلند واردکنندگان بزرگ نفت هستند؟

بعد از پنج کشور نخست، دو نام قابل توجه در جدول دیده می‌شود: سنگاپور و هلند.

سنگاپور در سال ۲۰۲۵ روزانه حدود ۲.۸ میلیون بشکه نفت وارد کرد و در رتبه ششم قرار گرفت. هلند نیز با واردات روزانه حدود ۲.۷ میلیون بشکه در رتبه هفتم ایستاد.

اما قرار گرفتن این دو کشور در میان بزرگ‌ترین واردکنندگان نفت جهان به این معنا نیست که مصرف داخلی آن‌ها با کشورهایی مانند چین و هند قابل مقایسه است.

سنگاپور یکی از مهم‌ترین مراکز پالایش و تجارت نفت در جهان است و حجم قابل‌توجهی از نفت وارداتی خود را پس از پالایش و فرآوری دوباره صادر می‌کند.

هلند نیز به دلیل موقعیت جغرافیایی، بنادر بزرگ، پالایشگاه‌ها و زیرساخت‌های گسترده انرژی، نقش مهمی در تجارت نفت اروپا دارد.

به همین دلیل، واردات ناخالص می‌تواند برای چنین کشورهایی رقم بسیار بزرگی نشان دهد؛ در حالی که بخشی از این محموله‌ها در نهایت به بازار کشورهای دیگر می‌رسند.

آلمان بزرگ‌ترین واردکننده نفت اروپا نیست

در میان کشورهای اروپایی، هلند با ۲.۷ میلیون بشکه در روز در صدر قرار دارد و پس از آن آلمان با ۲.۳ میلیون بشکه قرار گرفته است.

در مجموع، ۱۱ کشور اروپایی در میان ۲۵ واردکننده بزرگ نفت جهان حضور دارند. اسپانیا، فرانسه، بریتانیا، ایتالیا، ترکیه و بلژیک نیز در میان این کشورها قرار دارند.

مجموع واردات نفت اروپا در سال ۲۰۲۵ به حدود ۱۹.۳ میلیون بشکه در روز رسید که معادل ۲۵.۳ درصد از کل واردات نفت جهان بود.

آسیا-اقیانوسیه نیمی از نفت وارداتی جهان را مصرف می‌کند

اگر به جای کشورها، مناطق جهان را بررسی کنیم، تمرکز واردات نفت حتی بیشتر به چشم می‌آید.

منطقه آسیا-اقیانوسیه در سال ۲۰۲۵ روزانه حدود ۳۸.۲ میلیون بشکه نفت وارد کرد. این میزان معادل ۵۰.۱ درصد از کل واردات نفت جهان بود.

به بیان ساده، تقریباً یک بشکه از هر دو بشکه نفت وارداتی جهان به مقصد کشورهای آسیا-اقیانوسیه رفته است.

وابستگی بالای آسیا به واردات نفت باعث می‌شود این منطقه در برابر اختلال در مسیرهای اصلی انتقال انرژی، به‌ویژه تنگه هرمز، حساسیت زیادی داشته باشد.

چرا تنگه هرمز برای واردکنندگان آسیایی حیاتی است؟

تنگه هرمز یکی از مهم‌ترین مسیرهای انتقال نفت و فرآورده‌های نفتی جهان است. در سال ۲۰۲۵، کشورهای آسیایی حدود ۸۹.۲ درصد از نفت خام عبوری از این مسیر را دریافت کردند.

چین به‌تنهایی حدود ۳۷.۷ درصد از کل نفت عبوری از تنگه هرمز را به خود اختصاص داد.

وابستگی ژاپن و کره جنوبی نیز به منابع نفتی خاورمیانه بسیار قابل توجه است. در سال ۲۰۲۵، حدود ۷۷ درصد نفت مورد نیاز ژاپن و ۵۷ درصد نفت مورد نیاز کره جنوبی از خاورمیانه تأمین شد.

این وابستگی به این معناست که هرگونه اختلال طولانی‌مدت در انتقال نفت از خلیج فارس می‌تواند این کشورها را مجبور کند به‌سرعت به دنبال منابع جایگزین بروند؛ اقدامی که معمولاً هزینه واردات را افزایش داده و فشار بیشتری بر بازار جهانی نفت وارد می‌کند.

اروپا هم در برابر بحران عرضه نفت آسیب‌پذیر است

اگرچه آسیا بزرگ‌ترین مصرف‌کننده نفت وارداتی جهان است، اروپا نیز در برابر اختلال‌های انرژی مصون نیست.

اروپا در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۹.۳ میلیون بشکه نفت در روز وارد کرد و سهم آن از واردات جهانی به ۲۵.۳ درصد رسید.

وجود ۱۱ کشور اروپایی در میان ۲۵ واردکننده بزرگ نفت جهان نشان می‌دهد که نفت وارداتی بخش مهمی از بازار انرژی این قاره را تشکیل می‌دهد.

هلند و آلمان در صدر واردکنندگان اروپایی قرار دارند، اما اسپانیا، فرانسه، بریتانیا، ایتالیا و بلژیک نیز حجم قابل‌توجهی نفت از بازارهای خارجی خریداری کردند.

اختلال در صادرات عربستان و تأثیر آن بر اروپا

آسیب‌پذیری اروپا در برابر اختلال عرضه تنها به تنگه هرمز محدود نمی‌شود.

در جریان یکی از بحران‌های منطقه‌ای، شرکت نفتی آرامکو عربستان به خریداران اروپایی اعلام کرد که پس از آسیب‌دیدن خط لوله شرق–غرب این کشور در پی حمله حوثی‌ها، صادرات نفت خام به اروپا را در ماه اکتبر کاهش خواهد داد.

چنین اتفاقاتی نشان می‌دهند که امنیت عرضه نفت تنها به میزان ذخایر یک کشور وابسته نیست؛ بلکه مسیرهای انتقال، خطوط لوله، بنادر، پالایشگاه‌ها و شرایط ژئوپلیتیکی نیز نقش تعیین‌کننده‌ای دارند.

بزرگ‌ترین واردکنندگان نفت جهان چه چیزی را نشان می‌دهند؟

رتبه‌بندی واردکنندگان نفت در سال ۲۰۲۵ یک نکته مهم را آشکار می‌کند: مرکز ثقل تقاضای جهانی نفت به‌وضوح در آسیا قرار دارد.

چین به‌تنهایی نزدیک به یک‌پنجم واردات نفت جهان را به خود اختصاص داده و پس از آن آمریکا و هند قرار گرفته‌اند. کره جنوبی و ژاپن نیز در میان پنج واردکننده نخست قرار دارند.

از سوی دیگر، حضور سنگاپور و هلند در رتبه‌های بالا نشان می‌دهد که آمار واردات ناخالص الزاماً به معنای مصرف داخلی نیست و نقش کشورها در تجارت و پالایش بین‌المللی نیز باید در تحلیل داده‌ها در نظر گرفته شود.

در نهایت، ارقام سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهند که هرگونه اختلال در مسیرهای مهم انتقال نفت، به‌خصوص مسیرهایی که خاورمیانه را به بازارهای آسیایی متصل می‌کنند، می‌تواند پیامدهایی فراتر از منطقه داشته باشد. با توجه به اینکه آسیا بیش از نیمی از نفت وارداتی جهان را خریداری می‌کند، تحولات مربوط به امنیت انرژی در این منطقه می‌تواند مستقیماً بر قیمت و عرضه نفت در سراسر جهان اثر بگذارد.