۴ جایگزین متن‌باز VS Code که برنامه‌نویسان باید بشناسند

Visual Studio Code یکی از محبوب‌ترین ویرایشگرهای کدنویسی در جهان است و به‌دلیل پشتیبانی گسترده از افزونه‌ها، امکانات توسعه نرم‌افزار و رابط کاربری ساده،هوش مصنوعی، انتخاب بسیاری از برنامه‌نویسان محسوب می‌شود. بااین‌حال، نسخه‌ای که مایکروسافت در اختیار کاربران قرار می‌دهد، دقیقاً با پروژه متن‌باز VS Code یکسان نیست و برخی اجزای اختصاصی و قابلیت‌های مربوط به جمع‌آوری داده‌های استفاده را در خود دارد.

همین موضوع باعث شده است برخی توسعه‌دهندگان به سراغ نسخه‌ها و فورک‌های متن‌باز این پروژه بروند. بعضی از این گزینه‌ها تقریباً همان تجربه VS Code را با وابستگی کمتر به مایکروسافت ارائه می‌کنند و برخی دیگر، قابلیت‌هایی مانند چت هوش مصنوعی، تکمیل کد و حالت ایجنت را مستقیماً در محیط برنامه‌نویسی قرار داده‌اند.

در این مقاله از ویانامگ چهار گزینه مهم را بررسی می‌کنیم تا ببینیم هرکدام برای چه نوع کاربری مناسب‌تر هستند.

VSCodium؛ تجربه‌ای بسیار نزدیک به VS Code

اگر مهم‌ترین هدف شما کنار گذاشتن تله‌متری و بخش‌های اختصاصی نسخه رسمی VS Code باشد، VSCodium یکی از شناخته‌شده‌ترین انتخاب‌ها است.

این پروژه بر پایه کد منبع VS Code ساخته شده، اما اجزای اختصاصی مایکروسافت و قابلیت‌های مربوط به تله‌متری را حذف می‌کند. در نتیجه، ظاهر محیط، میانبرهای صفحه‌کلید و شیوه کار با فایل‌ها برای فردی که قبلاً با VS Code کار کرده است، بسیار آشنا خواهد بود.

تفاوت مهم VSCodium با نسخه رسمی در سیستم افزونه‌ها دیده می‌شود. این ویرایشگر به‌صورت پیش‌فرض از Open VSX Registry استفاده می‌کند و به همین دلیل همه افزونه‌هایی که در بازار افزونه‌های مایکروسافت وجود دارند، الزاماً در دسترس نیستند.

این مسئله ممکن است برای کاربرانی که به ابزارهای اختصاصی مایکروسافت یا برخی قابلیت‌های مرتبط با هوش مصنوعی و توسعه نرم‌افزار وابسته هستند، محدودیت ایجاد کند.

از نظر نصب نیز کاربران لینوکس گزینه‌های مختلفی در اختیار دارند و می‌توانند VSCodium را از طریق ابزارهایی مانند Flatpak، APT یا DNF دریافت کنند. انتقال تنظیمات و میانبرهای قبلی نیز با استفاده از فایل‌های پیکربندی امکان‌پذیر است.

Code-OSS؛ نسخه متن‌باز پایه VS Code

Code-OSS برای کاربرانی که می‌خواهند مستقیماً از پروژه متن‌باز پایه VS Code استفاده کنند، گزینه قابل توجهی است. در واقع، پروژه متن‌باز VS Code مبنای توسعه نسخه‌ای است که مایکروسافت بعدها آن را با برند Visual Studio Code عرضه کرده است.

Code-OSS به‌خصوص در دنیای لینوکس مورد توجه قرار دارد، زیرا بعضی توزیع‌ها آن را در مخازن نرم‌افزاری خود ارائه می‌کنند. برای مثال، کاربران برخی توزیع‌های لینوکس می‌توانند این ویرایشگر را مستقیماً از Package Manager سیستم خود نصب کنند.

این شیوه نصب برای کسانی که ترجیح می‌دهند نرم‌افزارهای مورد نیازشان از مخازن رسمی توزیع دریافت و مدیریت شوند، مزیت محسوب می‌شود.

بااین‌حال، Code-OSS نیز مانند VSCodium ممکن است از نظر دسترسی به افزونه‌ها با نسخه رسمی تفاوت داشته باشد. برخی بسته‌های آن فروشگاه افزونه کاملی ندارند و بسته به توزیع لینوکس، کاربر ممکن است مجبور شود منبع دیگری برای دریافت افزونه‌ها انتخاب کند.

موضوع دیگری که باید در نظر گرفت، سرعت انتشار به‌روزرسانی‌ها است. نسخه Code-OSS موجود در مخازن توزیع‌های مختلف ممکن است با فاصله زمانی نسبت به جدیدترین نسخه VS Code منتشر شود.

Void؛ ترکیب VS Code با قابلیت‌های هوش مصنوعی

اگر به‌دنبال چیزی فراتر از حذف تله‌متری هستید و می‌خواهید هوش مصنوعی مستقیماً در ویرایشگر کد حضور داشته باشد، Void رویکرد متفاوتی دارد.

این پروژه با الهام از ویرایشگرهای کدنویسی مجهز به هوش مصنوعی توسعه پیدا کرده و امکاناتی مانند گفت‌وگو با مدل‌های AI، ویرایش مستقیم کد و حالت ایجنت را در محیطی آشنا برای کاربران VS Code ارائه می‌کند.

یکی از نقاط قوت Void، آزادی بیشتر در انتخاب مدل هوش مصنوعی است. کاربر می‌تواند به جای وابستگی کامل به یک سرویس خاص، مدل‌های مختلف را به ویرایشگر متصل کند. حتی امکان استفاده از مدل‌های محلی از طریق Ollama یا سرویس‌هایی با API سازگار با OpenAI نیز وجود دارد.

استفاده از مدل محلی می‌تواند برای پروژه‌هایی که حریم خصوصی کد اهمیت زیادی دارد جذاب باشد، زیرا پردازش می‌تواند روی کامپیوتر خود کاربر انجام شود و الزاماً اطلاعات پروژه به یک سرویس ابری ارسال نشود.

البته اجرای مدل‌های محلی به سخت‌افزار مناسب نیاز دارد و عملکرد آن‌ها همیشه با مدل‌های قدرتمند ابری قابل مقایسه نیست. از طرف دیگر، سرعت توسعه Void نیز نسبت به گذشته کاهش پیدا کرده و انتشار نسخه‌های جدید آن با شتاب سابق انجام نمی‌شود.

PearAI؛ محیط برنامه‌نویسی با هوش مصنوعی داخلی

PearAI گزینه دیگری برای کسانی است که ترجیح می‌دهند ابزارهای هوش مصنوعی از همان ابتدا در ساختار ویرایشگر قرار داشته باشند.

در این برنامه، قابلیت‌هایی مانند چت با هوش مصنوعی، تکمیل خودکار کد، جست‌وجوی هوشمند و حالت ایجنت در محیط توسعه ادغام شده‌اند. بنابراین کاربر برای ساخت یک محیط برنامه‌نویسی مجهز به AI لزوماً نیازی ندارد مجموعه‌ای از افزونه‌ها را جداگانه نصب و پیکربندی کند.

PearAI همچنین امکان کار با مدل‌های مختلف را فراهم می‌کند و بسته به تنظیمات می‌توان از مدل‌های ابری یا محلی استفاده کرد.

این یکپارچگی برای افرادی که می‌خواهند از همان ابتدا یک محیط آماده برای کدنویسی با کمک هوش مصنوعی داشته باشند، مزیت محسوب می‌شود. در مقابل، هرچه ابزارهای هوش مصنوعی بیشتر در ساختار داخلی برنامه ادغام شوند، تغییر دادن یا جایگزین کردن آن‌ها ممکن است نسبت به یک محیط مبتنی بر افزونه انعطاف کمتری داشته باشد.

کدام جایگزین VS Code انتخاب بهتری است؟

انتخاب بهترین گزینه کاملاً به نوع استفاده شما بستگی دارد. اگر اولویت اصلی‌تان داشتن محیطی بسیار شبیه VS Code و در عین حال کاهش وابستگی به اجزای اختصاصی مایکروسافت است، VSCodium می‌تواند انتخاب طبیعی‌تری باشد.

Code-OSS نیز برای کاربرانی که به‌خصوص در لینوکس ترجیح می‌دهند از نسخه پایه و متن‌باز پروژه استفاده کنند، گزینه مناسبی محسوب می‌شود. در مقابل، اگر هوش مصنوعی بخش مهمی از فرایند برنامه‌نویسی شما است، Void و PearAI امکانات متفاوتی در این زمینه ارائه می‌کنند.

بااین‌حال، قبل از مهاجرت بهتر است یک موضوع مهم را بررسی کنید: افزونه‌های مورد نیازتان. Open VSX تعداد زیادی از افزونه‌های محبوب را ارائه می‌دهد، اما برخی ابزارهای اختصاصی مایکروسافت ممکن است در آن وجود نداشته باشند یا عملکرد یکسانی نداشته باشند.

قابلیت‌هایی مانند برخی امکانات مرتبط با Pylance، Copilot و Remote SSH از جمله مواردی هستند که باید پیش از کنار گذاشتن نسخه رسمی بررسی شوند. اگر پروژه‌های شما به افزونه خاصی وابسته هستند، بهتر است ابتدا سازگاری آن را با ویرایشگر مورد نظر بررسی کنید.

از طرف دیگر، برای کاربرانی که به هوش مصنوعی محلی علاقه دارند، پشتیبانی از ابزارهایی مانند Ollama یا امکان اتصال به APIهای مختلف می‌تواند معیار مهمی برای انتخاب باشد.

جمع‌بندی

فورک‌ها و نسخه‌های متن‌باز VS Code نشان می‌دهند که برای داشتن یک محیط توسعه قدرتمند، الزاماً لازم نیست به نسخه رسمی مایکروسافت محدود باشید. VSCodium تجربه‌ای بسیار نزدیک به VS Code را با تمرکز بیشتر بر متن‌باز بودن و حذف اجزای اختصاصی ارائه می‌کند، در حالی که Code-OSS مستقیماً به پروژه متن‌باز پایه نزدیک است.

در سوی دیگر، ابزارهایی مانند Void و PearAI تلاش می‌کنند تجربه سنتی ویرایش کد را با قابلیت‌های هوش مصنوعی ترکیب کنند و امکاناتی مانند چت، تکمیل کد و حالت ایجنت را در اختیار توسعه‌دهندگان قرار دهند.

با این حال، انتخاب نهایی بهتر است بر اساس نیاز واقعی شما انجام شود. پیش از مهاجرت، سازگاری افزونه‌های ضروری، روش دریافت به‌روزرسانی‌ها، امکان استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی و میزان وابستگی پروژه‌های کاری به ابزارهای اختصاصی را بررسی کنید. در این صورت می‌توانید بدون از دست دادن قابلیت‌های ضروری، گزینه‌ای متناسب‌تر با نیازهای خود انتخاب کنید.