شهر همدان با سابقهای فراتر از سه هزار سال، همواره یکی از قطبهای اصلی گردشگری ایران به شمار میآید. این شهر نه تنها نخستین پایتخت ایران باستان و زادگاه تمدن مادها بوده، بلکه تا امروز نیز به عنوان قلب تاریخ فرهنگ ایران خودنمایی میکند.
بافت تاریخی همدان، آرامگاهها، موزههای متنوع، طبیعت بکر و نقاط ییلاقی و همچنین بازارهای سنتی آن، این شهر را به مجموعهای از جاذبههای منحصربهفرد تبدیل کرده است.
مزیت نسبی همدان نسبت به بسیاری از شهرهای دیگر ایران، تنوع عجیب و فزاینده جاذبههای آن در هر چهار فصل است؛ به ویژه بهار و تابستان که جلوهگری طبیعت و هوای مطبوع شهر به اوج خود میرسد، اما همدان در پاییز و زمستان هم با جاذبههایی منحصربهفرد نظیر پیست اسکی و مناظر برفی، میزبان گردشگران است.
از سویی دیگر، با توجه به توسعه زیرساختهای گردشگری و تنوع فعالیتها، نیاز به مقالهای جامع درباره جاهای دیدنی همدان وجود دارد که در قالب دستهبندیهای مختلف ارائه شود و به تمامی جزئیات سفر ـ از ساعات بازدید و آدرس بازار گرفته تا معرفی جاذبههای پنهان و تفریحات فصلی ـ بتواند راهنمایی بسیار کارآمد را برای مسافران ایرانی و خارجی فراهم کند که در این مقاله از مجله ویانامگ به این موضوع جذاب میپردازیم.
جاهای دیدنی همدان که نباید از دست داد
مکانهای دیدنی همدان جاذبههایی هستند که بیش از هر چیز، ارزش تاریخی دارند. به همین دلیل، این شهر را پایتخت تاریخ و تمدن ایران نامیدهاند. بهترین جاهای دیدنی همدان عبارتاند از:
- آرامگاه بوعلیسینا
- غار علیصدر
- آرامگاه باباطاهر
- حمام قلعه
- گنبد علویان
- تپه هگمتانه
- دریاچه سد اکباتان
- حمام تاریخی قلعه
- دره عباسآباد
- بازار سنتی همدان
جاهای دیدنی همدان در محیط شهری
در نگارهای از جاذبههای دیدنی همدان، میتوان مشاهده کرد که بسیاری از این نقاط گردشگری در فاصلهای نزدیک به یکدیگر واقع شدهاند.
برای پیمودن مسیر میان یک جاذبه تا دیگر نقاط دیدنی همدان، تنها لازم است در خیابانهای وسیع و سنگفرششده میدان مرکزی شهر قدم بزنید.
با این پیادهروی، بازارهای کهن و معماریهای تلفیقی را خواهید دید که هرکدام بهنوبه خود به عنوان یکی از جاذبههای گردشگری همدان محسوب میشوند.
از دیگر نکات جالب توجه، شرایط جوی در بهار است. اگر قصد دارید در این فصل به همدان سفر کنید، هوای ابری خیابانها فرصتی مناسب برای عکاسی فراهم میآورد.
در این ایام، میتوانید تصاویری زیبا از محیط شهری و جاذبههای تاریخی ثبت کنید که به خاطر زیباییهای خاص خود، ارزشمند هستند.
در ادامه، با مهمترین مکانهای دیدنی همدان در بافت شهری آشنا خواهید شد. این مکانها نهتنها به دلیل زیباییهای بصری، بلکه به خاطر ارزشهای تاریخی و فرهنگی که در دل خود دارند، از اهمیت ویژهای برخوردارند. از این رو، بازدید از آنها به هر گردشگری توصیه میشود تا از نزدیک با تاریخ و فرهنگ غنی این منطقه آشنا شود.

میدان امام خمینی همدان
میدان امام خمینی به عنوان قلب تپنده شهر همدان شناخته میشود و نقطه شروع مناسبی برای گشتوگذار شهری است.
این میدان که سابقهای بیش از نود سال دارد، طرحی منحصر به فرد دارد که شش خیابان اصلی شهر از آن منشعب میشوند و معماری تلفیقی ایرانی-اروپایی آن توسط کارل فریش، شهرساز آلمانی، اجرا شده است.
ویترین باستانی در مرکز میدان، مجموعهای از آثار تاریخی کشف شده در طی مرمت میدان را به نمایش میگذارد. تراسهای اطراف میدان و کافهها فرصت تماشای شهر از زاویهای دیگر را فراهم میکنند.
میدان امام خمینی همدان نه تنها در روز، بلکه شبها نیز با نورپردازی جذاب و حضور مردم، به یکی از جاذبههای شبانه شهر تبدیل میشود. اطراف این میدان، بسیاری از مراکز خرید بزرگ، بازارها، هتلها و مراکز خدمات شهری قرار گرفته و به آسانی قابل دسترسی است.
- ساعات بازدید: ۲۴ ساعته
- آدرس بازار: حدفاصل خیابانهای اکباتان، باباطاهر و شهدا، در مجاورت میدان امام خمینی

بازار سنتی همدان
بازار سنتی همدان نمونهای کامل از بازارهای ایرانی است که علاوه بر رفع نیاز خرید، نقش مهمی در تجربه فرهنگی سفر به عهده دارد. این بازار که وسعتش به حدود ۳۰ هکتار میرسد، از ۳۶ راسته و بازارچه، ۲۶ سرا و چندین کاروانسرا و مسجد تاریخی تشکیل شده است.
معماری آجری و سقفهای گنبدی، به همراه راستههای متنوع مانند راسته زرگرها، فرشفروشها، مسگرها و… حال و هوای سنت حاکم بر شهر را به خوبی منتقل میکند.
جالب آن که بسیاری از سراها از دوران قاجار برجای ماندهاند و بازار نه تنها مرکز خرید سوغات همدان (فرش، سفال و ظروف مسی، خشکبار و ادویه، گیوه و غیره) بلکه مکانی برای تماشای زندگی روزمره مردم شهر است.
شبهای بازار سنتی همدان حال و هوایی متفاوت دارد: جنب و جوش مردم، بساط شبانه و مغازههایی که تا دیرهنگام باز هستند، این فضا را به مرکز مهمی برای گردشگری شبانه تبدیل میکند. بهویژه در مناسبتها و اعیاد، این مکان به یکی از اصلیترین نقاط تجمع مردم و گردشگران بدل میشود.
- ساعات بازدید: تقریبا ۱۰ صبح تا ۱۸ عصر (در راستهها و سراها متغیر)
- آدرس بازار: خیابان شهدا، میدان امام خمینی

مسجد جامع همدان
مسجد جامع همدان یکی از اصلیترین آثار معماری مذهبی شهر است که در مجاورت بازار سنتی واقع شده است. این مسجد که قدمتش به قاجاریه برمیگردد، با شبستانها و گنبد کاشیکاری شده و دربهای قدیمی، تلفیقی از معماری اصیل اسلامی و ایرانی را به نمایش گذاشته است.
قرار گرفتن این مسجد در دل بافت بازار و در قلب مرکز شهر، باعث شده است تا همواره یکی از مکانهایی باشد که گردشگران پس از گشتوگذار در بازار سنتی برای آرامش، عبادت یا حتی عکاسی بدان سر میزنند.
- ساعات بازدید: ۸ صبح تا چند ساعت پس از اذان مغرب
- آدرس بازار: میدان امام خمینی، بین خیابان اکباتان و باباطاهر

میدان شیر سنگی همدان
میدان شیر سنگی یکی دیگر از نقاط تاریخی و پرطرفدار همدان است که مجسمهای کهن از یک شیر سنگی در آن قرار دارد. این مجسمه با قدمتی بیش از ۲۰۰۰ سال، از زمان سلوکیان یا اشکانیان باقی مانده و طبق برخی روایات به دستور اسکندر مقدونی و برای یادبود یکی از سردارانش ساخته شده است.
شیر سنگی درگذشته نگهبان دروازه اصلی شهر بوده و امروزه یکی از نمادهای همدان به شمار میرود. میدان شیر سنگی محل مناسبی برای عکاسی و ثبت خاطرههای سفر است و در شب با نورپردازی خاص خود بسیار دیدنیتر میشود.
- ساعات بازدید: ۲۴ ساعته
- آدرس بازار: بلوار طالقانی، خیابان ابنسینا (در چند قدمی بازار سنتی)

تپه عباسآباد و تپه نقارهخانه (بام همدان)
تپه عباسآباد که به بام همدان نیز معروف است، بر فراز بلندیهایی در جنوب غربی شهر قرار گرفته و مشرف به شهر است.
این منطقه با امکانات رفاهی مانند رستوران، کافیشاپ، استخر و پارک بازی، مرکز تجمع شبانه خانوادهها و گردشگران بهشمار میآید.
بر فراز این تپه منظرهای وسیع از شهر، کوه الوند و باغهای اطراف نمایان است. در شب با نورپردازی ویژه، بام همدان به یکی از مهمترین جاذبههای گردشگری شهری تبدیل شده است.
- ساعات بازدید: ۲۴ ساعته
- آدرس بازار: مشرف به میدان قائم و بلوار ارم
آرامگاههای همدان — جایی برای هویتی ملی و جهانی

آرامگاه بوعلی سینا
بدون شک مهمترین نماد شهر همدان، آرامگاه بوعلی سینا پزشک، فیلسوف و متفکر سترگ ایرانی است که روز پزشک در تقویم به افتخار او نامگذاری شده است.
آرامگاه بوعلی سینا در قلب میدانی به همین نام قرار گرفته و با معماری مدرن و الهام گرفته از گنبد قابوس (۱۲ ستون نماد ۱۲ علم بوعلی)، معماری سنتی ایرانی را در کنار نوگرایی مینشاند.
در بخش جنوبی مقبره، موزهای با مجموعه اشیای پزشکی و دارویی و همچنین نوشتههای خطی بوعلی دیده میشود و در پارک اطراف مقبره، تندیس باشکوه حکیم قرار داشته و محل تجمع خانوادهها برای عکاسی است.
آرامگاه بوعلی سینا صرفاً جاذبهای تاریخی نیست؛ مرکزیت جغرافیایی، فرهنگی و اجتماعی شهر را برعهده دارد و در مناسبتهای ملی و فرهنگی، برنامههای بزرگداشت و مراسم رسمی در آن برگزار میشود. این مکان حتی شبها با نورپردازی هنرمندانه، یکی از جاذبههای همدان برای گردشگری شبانه است.
- ساعات بازدید: ۹ صبح تا ۲۰ شب (در زمستان تا ۱۷ عصر)
- آدرس بازار: میدان بوعلی سینا، خیابان بوعلی (در فاصله بسیار کوتاه تا بازار سنتی)

آرامگاه باباطاهر
آرامگاه باباطاهر شاعر بلندآوازه و صوفی عارف ایرانی، با معماری مدرن و ساده و گنبد فیروزهای که یکی از زیباترین جلوههای بصری همدان را به نمایش میگذارد، در میان محوطهای سرسبز قرار گرفته است.
داخل آرامگاه با کاشیکاریهای معرق و حجاری اشعار دوبیتی باباطاهر تزئین شده و فضای آرام عبادی-ادبی این مکان، آن را به مقصد ثابت بازدید گردشگران ایرانی و خارجی تبدیل کرده است.
در ایام نوروز بازارچه صنایعدستی و سوغاتی گرد آرامگاه برپا میشود و شما میتوانید در کنار بازدید فرهنگی، خریدی متفاوت را نیز تجربه کنید.
درشب نورپردازی خاص مقبره، این جاذبه را به طراوت ویژهای میآورد و حضور هنرمندان در این محدوده به ویژه در ایام تعطیل باعث رونق فضا میشود.
- ساعات بازدید: ۸:۳۰ صبح تا ۱۹:۳۰، نیمه دوم سال تا ساعت ۱۷
- آدرس بازار: میدان باباطاهر، بلوار فلسطین، با فاصله چند دقیقهای از بازار سنتی

آرامگاه استر و مردخای
این مقبره که نزد یهودیان جهان از احترام زیادی برخوردار است، به استر (همسر خشایارشاه هخامنشی) و داییاش مردخای نسبت داده میشود. ساختمان آجری با طرحی منحصربهفرد و گنبدی ساده، در قلب شهر قرار گرفته؛ داخل بنا تزئیناتی از کتیبههای عبری و صندوق چوبی منبتکاری دارد.
یهودیان ایران و گردشگران خارجی هر سال از این بنا بازدید میکنند و اهمیت تاریخی، فرهنگی و مذهبی آن، این آرامگاه را در ردیف ارزشمندترین جاذبههای همدان قرار داده است.
آرامگاه استر و مردخای در نزدیکی بازار طلافروشان و خیابان شریعتی قرار گرفته و بازدید از آن تجربهای متفاوت برای مسافران است.
- ساعات بازدید: ۸ صبح تا ۱۹ عصر (جمعهها و روزهای خاص تعطیل)
- آدرس بازار: ابتدای خیابان شریعتی، کوچه استر، بازار طلافروشان
سایر آرامگاهها و بقاع متبرکه
علاوه بر سه نمونه فوق، آرامگاههای دیگری نیز در همدان وجود دارند که شاید کمتر شناخته شده باشند اما از لحاظ تاریخی، معماری و ارزش فرهنگی حائز اهمیتاند.
مانند بقعه امامزاده حسین در ابتدای خیابان شهدا، آرامگاه عارف قزوینی کنار آرامگاه بوعلی، برج قربان (آرامگاه امرای سلجوقی و محله زندیه) و مقابر دیگر.
- ساعات بازدید: در اغلب موارد ۲۴ ساعته، یا ۹ تا ۱۹
- آدرس بازار: بیشتر این بقاع در شعاع بازار و میدان امام خمینی واقع هستند
موزههای همدان — تاریخ، طبیعت، مشاهیر و سنت در قلب یک شهر

موزه هگمتانه
موزه هگمتانه در مجاورت تپه باستانی هگمتانه قرار دارد و مجموعه بزرگی از آثار کشفشده در کاوشهای تپه باستانی ـ از ظروف سفالی و سکههای قدیمی تا اشیای زینتی، اسکلتهای قدیمی و ابزارآلات عصر مادها، هخامنشیان و ساسانیان ـ را به نمایش گذاشته است.
محوطه بیرونی موزه آغشته به بقایای دیوارها، خیابانها و شبکه آبرسانی باستانی است و بازدیدکننده را مستقیماً با تاریخ زنده ایران روبهرو میکند.
موزه هگمتانه هم سالنی برای اشیاء پیش از اسلام و هم پس از اسلام دارد و برای علاقهمندان به تاریخ و باستانشناسی، یکی از مهمترین نقاط همدان به شمار میرود.
- ساعات بازدید: ۹ صبح تا ۱۷ عصر
- آدرس بازار: میدان اکباتان، جنب تپه هگمتانه و بازار سنتی
موزه تاریخ طبیعی دانشگاه بوعلی سینا
این موزه که از بزرگترین موزههای تاریخ طبیعی کشور به شمار میرود، بیش از سه سالن اصلی و هزاران نمونه کمیاب از گونههای جانوری زنده و تاکسیدرمیشده، سنگواره، فسیل و گیاهان بومی و غیربومی ایران را گردآوری کرده است.
سالن صدف و مرجانها، سالن زمینشناسی، آکواریومهای آب شیرین و سالن پستانداران، مجموعهای جذاب برای کودکان، دانشآموزان و علاقمندان به طبیعت است. بازدید علمی و آموزشی از این موزه تجربهای ویژه برای گروههای خانوادگی هم هست.
- ساعات بازدید: ۸ صبح تا ۱۷:۳۰
- آدرس بازار: بلوار آزادگان، دانشگاه بوعلی سینا، پشت دانشکده کشاورزی
موزه باستانشناسی و سایر موزهها
موزه باستانشناسی (در میدان اکباتان)، موزه مفاخر و مشاهیر همدان (خانه بیژن در خیابان شریعتی، بازگوکننده زندگی مشاهیر)، باغ موزه نظری (در خیابان عارف قزوینی، باغ ۸ هزار متری، موزه مردمشناسی)، باغ موزه دفاع مقدس (مجموعهای از یادگارهای جنگ ایران و عراق با فضای سبز و آبنمای موزیکال)، موزه صنایعدستی (میدان باباطاهر) و موزه سفال (خیابان شهدا) از دیگر جاذبههای موزهای شهر همدان به شمار میروند که همگی با فاصله کم از مراکز تجاری و خرید واقع شدهاند.
- ساعات بازدید: عموماً ۸ صبح تا ۱۹ عصر (برخی تعطیلی روز جمعه یا تعطیلات دارند)
- قیمت بلیت: اغلب ۲۰,۰۰۰ تا ۳۰,۰۰۰ تومان یا رایگان
- آدرس بازار: عمدتاً میدان اکباتان، خیابان شریعتی، میدان باباطاهر و اطراف بازار
مکانهای تاریخی و باستانی همدان

تپه هگمتانه — ثبت جهانی یونسکو ۱۴۰۳
تپه هگمتانه در قلب شهر همدان، یکی از ارزشمندترین محوطههای باستانی ایران و جهان به شمار میرود که به تازگی (مرداد ۱۴۰۳) در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است.
این تپه جایگاه پایتخت مادها و سپس هخامنشیان و اشکانیان بوده و کاوشها، بقایای قصرها، دیوارها، خیابانبندی باستانی و شبکه آبرسانی پیشرفتهای را نشان دادهاند.
اشیا نفیس مانند لوحهای زرین و سیمین هخامنشی، ظروف طلا و سنگ، و سنگنوشتههای منحصر به فرد کشفشده از این محوطه، ایران را در زمره تمدنهای پیشگام بشر قرار میدهد. بازدید از تپه هگمتانه تجربه سفر به قلب تاریخ باستان ایران است.
در مجاورت تپه کلیسای گریگوری استفان یکی از بناهای مسیحی مهم قرار دارد و بازار سنتی نیز در فاصله بسیار اندکی واقع شده است.
- ساعات بازدید: ۹ صبح تا ۱۹
- آدرس بازار: میدان اکباتان، با فاصله چند دقیقهای از بازار سنتی

گنجنامه — کتیبههای هخامنشی، آبشار و دهکده توریستی
مجموعه گنجنامه در دامنه الوند یکی از نقاطی است که پیوند تاریخ با طبیعت را به بهترین شکل نشان میدهد. دو کتیبه منقوش به پارسی باستان، ایلامی و بابلی مربوط به داریوش و خشایارشاه هخامنشی روی صخرهها نقش بستهاند و به عنوان دومین کتیبه بزرگ هخامنشی پس از نقش رستم شناخته میشوند.
علاوه بر جاذبه باستانی، آبشار گنجنامه، تلهکابین، سورتمه ریلی، پیست اسکی تاریکدره، غار آکواریم، رستوران، مدرسه سنگنوردی و ورزشهای هیجانی، این منطقه را به یکی از پویاترین نقاط گردشگری ایران تبدیل کرده است.
در شب با نورپردازی و جمعیت گردشگران، دهکده گنجنامه به قطب گردشگری شبانه الوند و همدان بدل میشود.
- ساعات بازدید: ۸ صبح تا ۲۰ عصر (شبها بسیاری از امکانات فعال است)
- آدرس بازار: پنج کیلومتری غرب مرکز همدان، ابتدای جاده گنجنامه، در مجاورت مراکز خرید بلوار کولاب

گنبد علویان
این شاهکار معماری متعلق به دوران سلجوقیان (قرن ششم هجری) است و با گچبریهای منحصر به فرد و هندسه شاخص خود در خیابان علویان قرار دارد.
بنای چهارضلعی با طاقهای زیبای آجری و کتیبههای مقرنسکاری، جزو شاهکارهای معماری اسلامی ایران است و همواره تحسین گردشگران داخلی و خارجی را برمیانگیزد.
- ساعات بازدید: ۹ صبح تا ۱۹ عصر
- آدرس بازار: چهارباغ علویان، نزدیک میدان امامزاده عبدالله
برج قربان، مسجد جامع و کلیسای گریگوری استفان
برج قربان (محله زندیه)، مسجد جامع (در بازار سنتی)، و کلیسای گریگوری استفان (در کنار تپه هگمتانه، ساخته قرن هفدهم میلادی) از دیگر آثار مهم تاریخی همدان هستند که ضمن حفظ هویت و معماری منطقه، امکان آشنایی با تنوع فرهنگی شهر را فراهم میکنند.
- ساعات بازدید: اغلب ۹ صبح تا ۱۹ عصر
- قیمت بلیت: رایگان یا مبلغ اندک
- آدرس بازار: تمامی این بناها در نزدیکی بازار سنتی همدان قرار دارند
جاهای دیدنی اطراف همدان و طبیعت بکر استان

غار علیصدر — شگفتانگیزترین غار آبی دنیا
بیتردید غار علیصدر یکی از عجایب طبیعی ایران و بزرگترین غار آبی جهان است و طولانیترین مسیر قابل قایقرانی را در جهان داراست. این غار که قدمتش به ۱۹۰ میلیون سال پیش میرسد، در روستای علیصدر در ۷۵ کیلومتری شمال غرب همدان قرار دارد.
بازدیدکنندگان پس از پوشیدن جلیقه نجات، سوار قایق میشوند و مسافت قابل توجهی را در دل کوه به صورت آبی و سپس خشکی طی میکنند؛ سنگهای آهکی و قندیلهای هزاررنگ، مسیر عبور را به یکی از خاطرهانگیزترین تجربیات زندگی تبدیل میکند.
در بیرون غار علیصدر مجموعهای از خدمات گردشگری نظیر هتل، رستوران، بازارچه صنایعدستی، آلاچیق و پارکینگ، این مقصد را به شهربازی بزرگی برای تمام اعضای خانواده بدل میکند.
- ساعات بازدید: نیمه اول سال ۸ تا ۱۸ عصر، نیمه دوم سال ۸ تا ۱۵
- آدرس بازار: مجتمع تفریحی علیصدر، کبودرآهنگ، حد فاصل ۷۵ کیلومتری شمالغرب همدان (داخل مجتمع، بازارچه خاص برای خرید سوغات و یادگاری وجود دارد)

دشت میشان
دشت میشان یکی از خاصترین مناطق برای طبیعتگردی، ورزشهای کوهستانی و کمپینگ است. این دشت سرسبز و پهناور در ارتفاعات الوند، ابتدای مسیر کوهنوردی و مشرف به شهر همدان قرار دارد و با پوشش گیاهی منحصر به فرد، آبوهوای خنک، چشمههای جوشان و حضور عشایر خردهفرهنگ بومی، فضایی بکر و ناب برای عکاسی، پیکنیک و آرامش فراهم میکند.
- ساعات بازدید: ۲۴ ساعته
- آدرس بازار: جاده گنجنامه، میدان گنجنامه، مسیر دشت میشان (در بازارچه گنجنامه، سوغات و خرید در دسترس است)
سد اکباتان
دریاچه سد اکباتان با پوشش سبز وسیع و امکان قایقسواری، اسکیت روی آب، و ورزشهای آبی، مبدل به تفرجگاهی جذاب برای خانوادهها در تابستان و بهار شده است. در اطراف دریاچه، رستورانهای سنتی، آلاچیقهای خانوادگی و مراکز خرید کوچکی به چشم میخورد.
- ساعات بازدید: ۲۴ ساعته
- آدرس بازار: جاده همدان-ملایر، پس از روستای سنگستان، ۱۰ کیلومتری شهر همدان (بازارچه و غرفههای فروش سوغات در محل فعالاند)
روستای ورکانه و سیمین ابرو
روستای ورکانه به دلیل معماری سنگی، کوچه پسکوچههای باریک، خانههای ۴۰۰ ساله و فضاهای ییلاقی، به «روستای سنگی ایران» شهرت یافته است. ورکانه در ۲۰ کیلومتری همدان قرار دارد و در هر فصل چشماندازی متفاوت دارد.
باغها، چشمهها و کوچههای پیچ در پیچ، سوژههای جذابی برای عکاسی ایجاد میکند. سیمین ابرو دیگر روستای ییلاقی منطقه است که با معماری پلکانی، بافت سنگی و آبوهوای بسیار خوش، مقصد ویژهای برای طبیعتدوستان و گردشگران خارجی محسوب میشود.
- ساعات بازدید: ۲۴ ساعته
- آدرس بازار: جاده سد اکباتان (ورکانه) و جنوبشرقی شهر (سیمین ابرو)، برخی سوغاتیفروشیهای محلی وجود دارد
پیست اسکی تاریکدره
اگرچه زمستانهای همدان سرد و برفی است، اما این فصل به مدد پیست اسکی حرفهای تاریکدره، برای علاقهمندان ورزشهای زمستانی به یکی از جذابترین فصلها بدل شده است.
این پیست با امکانات کامل و خدمات آموزشی، برای اسکیبازان حرفهای و تازهکار مناسب است. در طول فصل برف، مربیان، تلهسیژ، پارکینگ، رستوران و کافه در خدمت گردشگران هستند.
- ساعات بازدید: در فصل برف از صبح تا عصر
- آدرس بازار: جاده گنجنامه، روستای تاریکدره (در نزدیکی مراکز خرید غرب شهر)
فعالیتهای پیشنهادی همدان — تجربهای فراتر از دیدن
علاوه بر بازدیدهای رایج، سفر به همدان فرصتی برای تجربه فعالیتهای جالب دیگر نیز فراهم میکند:
- کوهنوردی و پیادهروی خانوادگی: کوه الوند و مسیر دشت میشان، مناسب کوهنوردی چهار فصل است.
- قایقسواری در غار علیصدر و سد اکباتان: خاطرهای منحصر به فرد از ترکیب طبیعت و هیجان ایجاد میکند.
- بازدید شبانه از بام همدان یا میدان اصلی و بازارهای شبانه: تجربه زندهای از شهر شبانه را ارائه میدهد.
- بازارگردی و خرید سوغات و صنایعدستی unique بازار سنتی: از سفال لالجین، ظروف شیشهای، گیوه و فرش تا خشکبار و عرقیات گیاهی
- حضور در رویدادهای محلی، موسیقی یا فستیوالهای فرهنگی (ویژه نوروز و تابستان)
- ورزشهای زمستانی: اسکی، تیوپسواری و جشنواره آدمبرفی در زمستان، پیست تاریکدره
جاهای دیدنی همدان در فصول مختلف سال
برای نشان دادن آثار فصول بر روی جاذبههای گردشگری همدان و ارائه بهترین پیشنهادات سفر، هر فصل پرطرفدارترین و مناسبترین مقاصد معرفی میشوند:
جاهای دیدنی بهار
در این فصل، هوای مطبوع و طبیعت سرسبز شهر، فرصت سفر و عکاسی را دوچندان میکند. میدان امام، بازار سنتی، آرامگاه بوعلی سینا، روستای ورکانه و دره مرادبیگ بهترین انتخابها هستند. دشت میشان با چشمانداز گلهای وحشی و صدای چشمهها به مقصدی محبوب بدل میشود. بازدید از مجتمع گنجنامه و کوهپیمایی سبک، بهار همدان را متفاوت میکند.
جاهای دیدنی تابستان
با توجه به هوای خنکتر همدان نسبت به سایر شهرهای ایران، غار علیصدر، مجموعه گنجنامه، سد اکباتان، روستای ورکانه و تپه عباسآباد پرطرفدارند. آبشار گنجنامه، پارک مینی ورلد و مسیرهای طبیعتگردی، گزینشهای مناسب خانوادهها هستند. بازار شبانه شهر و بلوار ارم، شبهای زنده و پرجنبوجوش را برای گردشگران خلق میکنند.
جاهای دیدنی پاییز
پاییز همدان به ویژه در دره مرادبیگ، باغ ایرانی، تپه هگمتانه و کوچه باغهای روستایی، با برگهای هزاررنگ و هوای مهآلود، زیبایی منحصربهفردی دارد و برای عکاسان و دوستداران طبیعت انتخاب فوقالعادهای است. در این فصل، گشتوگذار در بازار، نوشیدن چای در کافههای میدان امام و بازدید از موزهها، سفر را تکمیل میکند.
جاهای دیدنی زمستان
فصل زمستان با بارش گسترده برف، پیست اسکی تاریکدره و دشت میشان را به نقطهای برای ورزشهای هیجانی تبدیل میکند. غار علیصدر به خاطر دمای ثابت داخلی آن، حتی در سرمای زمستان برای بازدید مناسب است و میتوان از یخبندان بیرون به دنیای شگفتانگیز داخلی آن پناه برد. کبک در یخبندان دره مرادبیگ، دشتهای سفید و بازار داغ زمستانی همدان، جلوههای خاص خود را دارند.
جاهای دیدنی همدان در شب
با توسعه زیرساختهای شهری، نورپردازی میدان امام خمینی، پیادهراه بوعلی، بازار شبانه، بلوار ارم و به ویژه برجستهسازی بام همدان و دهکده گنجنامه، زندگی شبانه در همدان به رشد بیسابقهای رسیده است.
مردم محلی و گردشگران، شبها را به گپ و گفت، خرید، خوردن غذا و گاهی پیادهروی و عکاسی از مناظر شهری سپری میکنند.
برگزاری برنامههای هنری در میدان باباطاهر، تابستانهای زنده در بلوار ارم و بازارچههای شبانه اطراف بازار سنتی، همدان را به شهری با هویت شبانه بدل کرده است. امنیت، دسترسی آسان حملونقل عمومی و رستورانها باعث شده شبگردی گردشگری، حتی برای خانوادهها نیز مطلوب باشد.
اطلاعات تکمیلی: ساعات بازدید، قیمت بلیت و آدرس بازارها
| جاذبه | ساعات بازدید | قیمت بلیت | آدرس بازار/بازارچه نزدیک |
|---|---|---|---|
| میدان امام خمینی | ۲۴ ساعته | رایگان | مجاورت خیابان اکباتان-باباطاهر-شهدا |
| بازار سنتی | ۱۰–۱۸ (قابل تغییر) | رایگان | حدفاصل میدان امام خمینی تا خیابان شهدا |
| آرامگاه بوعلی سینا | ۹–۲۰ (زمستان تا ۱۷) | ۲۵,۰۰۰ تومان | میدان بوعلی، نزدیک بازار اصلی |
| آرامگاه باباطاهر | ۸:۳۰–۱۹:۳۰ | ۲۰,۰۰۰ تومان | میدان باباطاهر، بلوار فلسطین |
| غار علیصدر | ۸–۱۸ (تابستان)، ۸–۱۵ (زمستان) | ۲۳۰,۰۰۰ تومان | مجتمع علیصدر، بازارچه خرید محلی |
| تپه هگمتانه | ۹–۱۹ | ۳۰,۰۰۰ تومان | میدان اکباتان، مجاورت بازار |
| موزه تاریخ طبیعی | ۸–۱۷:۳۰ | ۳۰,۰۰۰ تومان | بلوار آزادگان، پشت دانشکده کشاورزی |
| پیست اسکی تاریکدره | صبح تا عصر (در فصل برف) | متغیر | جاده گنجنامه، نزدیک مراکز خرید غرب شهر |
| دهکده گنجنامه | ۸–۲۰، شبها برخی امکانات | رایگان(خدمات جدا) | جاده گنجنامه، بازارچه توریستی |
| بام همدان (عباسآباد) | ۲۴ ساعته | رایگان | مشرف به میدان قائم و بلوار ارم |
همهی بازارها و مراکز خرید همدان بافت سنتی و مدرن را تلفیق کردهاند و به ویژه در اطراف میدان امامخمینی و بازار سنتی، مراکز خرید مدرنی مانند مرکز خرید شهرآرا، پاساژ خواجه رشید، برج پاستور و مرکز خرید نصفجهان قابل دسترس هستند. آدرس دقیق هر مرکز را میتوان در نقشههای آنلاین یا راهنمای گردشگری شهر دریافت کرد.
مکانهای کمتر شناخته شده و خاص همدان
در کنار جاذبههای مشهور، چند مکان کمتر شناخته شده وجود دارد که توصیه میشود هر گردشگری تجربه کند:
- رصدخانه ابن صلاح همدانی، با دو گنبد و تجهیزات پیشرفته، برای عاشقان نجوم؛
- پارک مینیورلد ملایر (ماکت آثار برجسته جهان)؛
- تالاب آبشینه (۵ کیلومتری شهر، زیستگاه پرندگان)؛
- چشمه ملک (در مسیر صعود به قله الوند)؛
- کاروانسرای تاجآباد (پلانی مدور و خاص)؛
- روستای سیلوار (اقامتگاه بومگردی و طبیعت سرسبز)؛
- موزه صنایعدستی و موزه سفال (برای آشنایی با هنر سفالگری لالجین و دستسازهای سنتی همدان).
کلام آخر
همدان با تاریخ چند هزار ساله خود، تنوع بینظیر جاذبهها، طبیعت بکر و مردمان مهماننواز در هر فصلی از سال مقصد ایدهآلی برای سفر است.
از معماری سنتی و بازارهای پرجنبوجوش تا آرامگاههای تاریخی، طبیعت کوهستانی، آثار باستانی منحصر به فرد و زندگی شبانه؛ این شهر همه سلیقهها را راضی میکند.
مطمئن باشید با هر سفر به همدان، بخش متفاوتی از آن را کشف و تجربه خواهید کرد – کافی است بازار و مراکز خرید، مکانهای باستانی و مدرن، روستاها و ییلاقها و همچنین جاذبههای شبانه را در برنامه سفر خود بگنجانید.
برای اطلاعات دقیقتر، حتماً از منابع معتبر گردشگری فارسی و اپلیکیشنهای راهنمای سفر کمک بگیرید و زمانبندی سفر خود را بر اساس ساعات بازدید توصیه شده و شرایط فصلی تنظیم کنید.










