حمام کردن نوزاد چند بار در هفته بهتر است؟
حمام کردن نوزاد چند بار در هفته بهتر است؟
حمام کردن نوزادان معمولاً یکی از بخش‌های مهم مراقبت از کودک به شمار می‌رود، اما یک پژوهش تازه این پرسش را مطرح کرده است که آیا حمام کردن کمتر می‌تواند برای سلامت پوست نوزاد مفیدتر باشد یا نه. نتایج اولیه این تحقیق نشان می‌دهد حمام کردن نوزاد تنها یک‌بار در هفته ممکن است با کاهش خطر ابتلا به اگزما همراه باشد.
در حال حاضر سرویس سلامت همگانی بریتانیا یا NHS توصیه می‌کند نوزادان حدود دو تا سه بار در هفته حمام شوند. با این حال، اگزما همچنان یکی از مشکلات شایع پوستی در دوران نوزادی است و حدود یک نوزاد از هر شش نوزاد را درگیر می‌کند. این بیماری می‌تواند باعث خشکی، خارش، درد و اختلال در خواب شود و در برخی کودکان با افزایش احتمال ابتلا به آلرژی، تب یونجه یا آسم ارتباط دارد.
آیا حمام کردن کمتر برای پوست نوزاد مفیدتر است؟
درباره تعداد دفعات مناسب حمام کردن نوزاد هنوز دیدگاه‌های مختلفی وجود دارد. از یک طرف، شست‌وشوی پوست می‌تواند به پاکیزه ماندن آن کمک کند، اما از طرف دیگر، تماس مکرر پوست حساس نوزاد با آب، صابون و شامپو ممکن است باعث تحریک یا خشکی بیشتر شود.
دکتر مایکل پرکین، از پژوهشگران این مطالعه، معتقد است یک حمام کوتاه در هفته، آن هم با آب گرم و بدون استفاده زیاد از محصولات شوینده، ممکن است انتخاب مناسب‌تری برای پوست برخی نوزادان باشد. به گفته او، کاهش دفعات حمام و استفاده از روش‌های ملایم‌تر شاید بتواند به عنوان یکی از راهکارهای پیشگیری از اگزما در دوران نوزادی مورد بررسی قرار گیرد.
چرا حمام زیاد ممکن است پوست نوزاد را خشک کند؟
پوست نوزادان نسبت به بزرگسالان حساس‌تر است و سد محافظ پوستی آن‌ها هنوز به طور کامل تکامل پیدا نکرده است. به همین دلیل، شست‌وشوی مکرر یا استفاده زیاد از مواد شوینده می‌تواند چربی‌های طبیعی سطح پوست را از بین ببرد و زمینه را برای خشکی و تحریک فراهم کند.
دکتر پرکین در پژوهشی که در نشریه British Journal of Dermatology منتشر شده، توضیح داده است که تماس مداوم با آب لوله‌کشی، صابون‌ها و شامپوها ممکن است در برخی نوزادان به خشک شدن پوست منجر شود. از این دیدگاه، کاهش دفعات حمام می‌تواند به حفظ بهتر سد طبیعی پوست کمک کند؛ هرچند این موضوع همچنان به بررسی‌های بیشتری نیاز دارد.
نتیجه مطالعه درباره حمام نوزادان چه بود؟
این پژوهش به صورت مقدماتی روی ۱۰۵ زن باردار در جنوب لندن انجام شد. نوزادانی که قرار بود در این مطالعه بررسی شوند، به دلیل شرایط خانوادگی یا عوامل دیگر احتمال بیشتری برای ابتلا به اگزما داشتند.
پژوهشگران خانواده‌ها را به دو گروه تقسیم کردند. به گروه نخست توصیه شد نوزاد خود را تنها یک‌بار در هفته حمام کنند، در حالی که گروه دوم همان توصیه معمول NHS، یعنی حمام کردن دو یا سه بار در هفته را دنبال کردند.
پس از گذشت شش ماه، تفاوت قابل توجهی میان دو گروه مشاهده شد. حدود ۱۶ درصد از نوزادانی که تنها یک‌بار در هفته حمام شده بودند به اگزما مبتلا شدند؛ در حالی که این میزان در گروهی که دفعات حمام بیشتری داشتند به حدود ۲۹ درصد رسید.
حمام هفتگی و کاهش احتمال اگزما؛ آیا می‌توان نتیجه قطعی گرفت؟
بر اساس نتایج این مطالعه کوچک، حمام کردن نوزاد یک‌بار در هفته با کاهش قابل توجه احتمال ابتلا به اگزما همراه بود. این یافته می‌تواند اهمیت نحوه مراقبت از پوست نوزاد در ماه‌های نخست زندگی را بیشتر نشان دهد و زمینه را برای تحقیقات گسترده‌تر فراهم کند.
با این حال، نباید این نتیجه را به معنای اثبات قطعی اثر حمام هفتگی دانست. تعداد شرکت‌کنندگان در این پژوهش محدود بوده و برای مشخص شدن رابطه دقیق میان دفعات حمام و اگزما به مطالعات بزرگ‌تر و طولانی‌تر نیاز است.
آیا توصیه رسمی برای حمام نوزادان تغییر می‌کند؟
با وجود نتایج امیدوارکننده، پژوهشگران تأکید کرده‌اند که هنوز برای تغییر توصیه‌های رسمی به والدین زود است. دکتر پرکین نیز اعلام کرده که یافته‌های فعلی قابل توجه هستند، اما نمی‌توان تنها بر اساس یک مطالعه کوچک، دستورالعمل‌های موجود را تغییر داد.
بنابراین، فعلاً نمی‌توان گفت که همه نوزادان و کودکان باید فقط هفته‌ای یک‌بار حمام شوند. شرایط پوستی، سن، نیازهای بهداشتی و وضعیت سلامت هر نوزاد می‌تواند متفاوت باشد و والدین بهتر است در صورت وجود خشکی شدید پوست یا علائم اگزما، درباره روش مناسب مراقبت از پوست کودک با پزشک یا متخصص اطفال مشورت کنند.
جمع‌بندی نهایی
پژوهشی تازه نشان داده است که حمام کردن نوزاد تنها یک‌بار در هفته ممکن است با کاهش خطر ابتلا به اگزما همراه باشد. در این مطالعه، میزان بروز اگزما در نوزادانی که هفته‌ای یک‌بار حمام می‌شدند کمتر از گروهی بود که دو یا سه بار در هفته حمام می‌کردند.
با این حال، این نتایج هنوز مقدماتی هستند و برای تغییر توصیه‌های رسمی به تحقیقات گسترده‌تری نیاز است. در نهایت، نکته مهم این است که پوست نوزاد بسیار حساس است و استفاده کمتر از شوینده‌ها و مراقبت ملایم از پوست می‌تواند اهمیت زیادی داشته باشد؛ اما تعداد دفعات مناسب حمام باید با توجه به شرایط هر کودک تعیین شود.
