آرتروز زانو و درمان غیر دارویی دانشمندان

به التهاب مفاصل زانو آرتروز گفته می‌شود. ایجاد تغییرات در استخوان‌ها، مفاصل و همچنین زانو درد، ممکن است نشان دهنده‌ی آرتروز باشد.

آرتروز زانو یکی از شایع ترین بیماری های مفصلی است که باعث درد و محدودیت حرکتی در زانو می شود. زانو بزرگ ترین مفصل بدن است که وظیفه حمایت وزن بدن و اجازه حرکت به آن را برعهده دارد. آرتروز زمانی رخ می دهد که غضروف های نرم و لغزنده ای که بین استخوان های زانو قرار گرفته اند، از بین بروند. در نتیجه استخوان های زانو به هم ساییده می شوند و باعث التهاب، درد و تورم در ناحیه زانو می شوند.

آرتروز زانو در افراد جوان کم تر شایع است و در سنین بالای 45 سال شیوع بیشتری دارد. همچنین زنان بیشتر از مردان به آرتروز زانو مبتلا مافراد در هر سنی ممکن است به آرتروز از جمله آرتروز زانو مبتلا شوند. اگر سن شخص بالای 50 سال است، خطر ابتلا به آرتریت زانو برای وی افزایش می یابد، در ضمن زنان بیشتر از مردان به آرتروز زانو مبتلا می شوند. بیش از 50 میلیون بزرگسال و همچنین 300000 کودک مبتلا به آرتریت می باشند، که از این تعداد، افراد مبتلا به آرتروز زانو مشخص نیستند.

متخصصان، ژن هایی را شناسایی کرده اند که ممکن است باعث آرتریت از جمله آرتروز زانو شوند. بیمار ممکن است یک ژن مرتبط با آرتریت داشته باشد بدون اینکه نسبت به وجود آن آگاهی داشته باشد و با یک ویروس یا آسیب آرتروز زانو ایجاد می شود. متداول ترین دلیل آرتروز زانو بالا رفتن سن و سال است. تقریباً هر فردی در نهایت به درجاتی از بیماری آرتروز زانو مبتلا می شود. اگرچه علت ناشناخته است، برخی از عوامل خطر احتمال آرتریت زانو را افزایش می دهند.

عوامل خطر آرتروز به طور خاص عبارتند از:

• سن : قدرت بازسازی غضروف ها با افزایش سن، کاهش می یابد.
• وزن : افزایش وزن فشار زیادی را به مفاصل وارد می کند و این فشار بر روی زانو ها بیشتر است.
• وراثت : جهش های ژنتیکی می تواند احتمال بروز آرتروز زانو را بالا ببرد. همچنین تغییر شکل استخوان ها در اطراف مفصل زانو، مثل حالت پرانتزی و یا ضربدری زانو، می تواند باعث آرتروز زانو شود.
• جنسیت : زنان بیشتر از مردان به آرتروز زانو مبتلا می شوند.
  آسیب های مکرر به زانو
• ورزشکاران: احتمال آسیب به زانو در برخی از ورزش ها مانند فوتبال، تنیس و دویدن مسافت های طولانی بسیار بالاست و این ورزش ها می توانند در نهایت احتمال ابتلا به آرتروز زانو را بالا ببرند.
  ابتلا به برخی بیماری ها: مانند آرتریت روماتوئید، اختلالات متابولیکی و … .

علائم آرتروز زانو

• تورم
• بی ثباتی زانو
• پیشرفت کُند درد
• درد ناگهانی زانو
• قرمزی پوست
• احساس گرما در مفصل زانو
• سفتی زانو در صبح ها و شروع حرکت بعد از مدت زمان طولانی
• کاهش قابلیت حرکت زانو هنگام راه رفتن و بالا رفتن از پله ها
• شنیدن صدای تق تق همراه با درد از زانو هنگام حرکتدرد که با افزایش حرکت، افزایش می یابد.

آرتروز زانو و درمان غیر دارویی دانشندان:

به‌گزارش نیوساینتیست، گروهی از پژوهشگران در چین در مطالعه‌ای جدید اثربخشی گزینه‌های درمانی مختلف برای مقابله با آرتروز زانو را مورد بررسی قرار دادند و بدین منظور، داده‌های حاصل از ۱۳۹ کارآزمایی بالینی، شامل ۹٬۶۴۴ بیمار مبتلا به آرتروز زانو را تجزیه‌وتحلیل کردند. مداخلات مورد بررسی برای درمان آرتروز زانو عبارت بودند از:

لیزردرمانی کم‌توان (LLLT):

در این روش که به لیزرتراپی سرد نیز معروف است، نور لیزر با فرکانس پایین به پوست نفوذ می‌کند و میتوکندری‌ها، یعنی بخش‌های تولیدکننده انرژی درون سلول‌ها را تحریک می‌کند. باور بر این است که این فرآیند به بهبود بافت، کاهش التهاب و تسکین درد کمک می‌کند.

لیزردرمانی پرتوان (HILT):

این روش مشابه با لیزر درمانی کم‌توان است با این تفاوت که از طول‌موج‌های خاصی از نور فروسرخ نزدیک استفاده می‌شود تا میتوکندری‌ها تحریک شوند، التهاب کاهش یابد و ترمیم بافت‌ها تسریع شود.

تحریک الکتریکی عصب ازطریق پوست (TENS): در این روش، دستگاهی کوچک و باتری‌خور جریان الکتریکی با فرکانس پایین را ازطریق الکترودهایی که روی پوست قرار گرفته‌اند، منتقل می‌کند. هدف این روش کاهش حس درد و افزایش تولید مواد طبیعی تسکین‌دهنده درد توسط بدن است.

جریان تداخلی (IFC):

نوعی الکتروتراپی مشابه تحریک الکتریکی عصب ازطریق پوست است، اما در این روش از جریان با فرکانس متوسط استفاده می‌شود تا به بافت‌های عمیق‌تر نفوذ کند.

دیاترمی با امواج کوتاه (SWD):

در این روش از تابش الکترومغناطیسی برای ایجاد گرما در بافت‌های عمیق استفاده می‌شود که باعث القای پاسخ ضدالتهابی، کاهش خشکی مفصل، تحریک ترمیم بافت و کاهش اسپاسم عضلانی و درد می‌شود.

اولتراسوند:

امواج صوتی با فرکانس بالا به ناحیه آسیب‌دیده منتقل می‌شوند و اثر گرمایی ملایمی ایجاد می‌کنند که علاوه بر آرام‌کردن عضلات و کاهش درد، به ترمیم بافت و کاهش التهاب نیز کمک می‌کند.

کفی کفش کناره شیب‌دار:

کفی‌های کفش که لبه بیرونی آن‌ها ضخیم‌تر است، با بهبود تراز زانو و توزیع بهتر فشار داخل مفصل، ممکن است به کاهش درد کمک کنند.

زانوبند:

زانوبند با اعمال فشار و حمایت از مفصل زانو که ممکن است ضعیف شده باشد، می‌تواند به کاهش درد و تورم کمک کند.

تمرینات ورزشی:

انجام حرکات و ورزش‌های خاص می‌تواند به تقویت عضلات اطراف زانو، افزایش انعطاف‌پذیری و بهبود عملکرد مفصل کمک کند و درنتیجه درد و خشکی را کاهش دهد.

آب درمانی:

هیدروتراپی یا آب‌درمانی به کاهش درد، افزایش تحرک و تسریع بهبود بافت‌های آسیب‌دیده کمک می‌کند.

استفاده از نوار درمانی (Kinesio taping):

استفاده از نوار مخصوص روی زانو باعث می‌شود پوست کمی بلند شود و فاصله بیشتری بین پوست و عضلات ایجاد گردد. این موضوع ممکن است به کاهش درد و تورم، افزایش پایداری مفصل و بهبود حرکت کمک کند.

درمان با امواج شوک خارج از بدن:

در این روش، امواج صوتی با انرژی بالا به زانو ارسال می‌شوند تا موجب تحریک فرآیندهای طبیعی بهبودی بدن ازجمله تشکیل عروق خونی جدید و سلول‌های استخوانی شوند. این روش با تحریک بیش از حد اعصاب درد، می‌تواند به تسکین درد نیز کمک کند.

سه درمان در مقایسه با بقیه رتبه بالاتری کسب کردند: زانوبند، آب‌درمانی و تمرینات ورزشی. زانوبند بیشترین تاثیر را در کاهش درد و خشکی و بهبود عملکرد داشت.

آب‌درمانی به ویژه در کاهش درد هنگام استراحت بسیار موثر بود. مزایای آب‌درمانی ناشی از خاصیت شناوری آب گرم، کاهش فشار وارده بر مفصل و بهبود وضعیت روحی بیماران است. این روش به‌عنوان گزینه‌ای ایده‌آل برای بیمارانی که انجام تمرینات سنتی روی زمین برایشان دشوار است، پیشنهاد شده است.

تمرینات ورزشی شامل فعالیت‌هایی مانند تقویت عضلات، تمرینات هوازی، یوگا و دوچرخه‌سواری نیز در کاهش درد و بهبود عملکرد موثر شناخته شدند. تمرینات ورزشی به‌ویژه زمانی که منظم و طراحی‌شده برای هر فرد بودند، در تسکین آرتروز زانو تاثیر زیادی داشتند.

درمقابل، اولتراسوند و دیاترمی با امواج کوتاه از کم‌ترین اثربخشی برخوردار بودند. همچنین، کفی‌های کفش لبه شیب‌دار نسبت به کفی‌های معمولی مزیت ناچیزی داشتند.

کلام اخر

اگرچه آرتروز زانو بیماری مزمنی است و درمان قطعی برای آن وجود ندارد، اما روش های درمانی متعددی در دسترس هستند که می توانند به طور موثری در کنترل علائم و بهبود کیفیت زندگی بیماران مفید باشند. کاهش وزن، ورزش منظم، استفاده از وسایل کمکی، فیزیوتراپی و مواردی که در بالا گفته شد هرکدام بسته به شرایط بیمار می توانند گزینه های درمانی مناسبی باشند. البته این موضوع بسیار مهم است که تحت نظر پزشک متخصص، بهترین و مناسب ترین روش درمانی را بر اساس وضعیت و شدت بیماری خود انتخاب نمایید تا بتوانید به بهبودی کامل دست یابند.